İPEK YOLU NEDİR, HARİTASI

İpek Yolu Nedir, İpek Yolu Haritası
İpek Yolu Nedir, İpek Yolu Haritası

Tarihte adı sıkça duyulan ve bir ticaret güzergahı olarak da bilinen ipek yolu, insanlık tarihinde de önem bir yere sahip olmuştur. Doğu kültürünün batı ülkelerinde tanınmasından, bugünkü medeniyetlerin oluşmasına kadar birçok gelişme ipek yolu sayesinde gerçekleşmiştir. Bu yazıda ipek yolunun ne olduğu, insanlık tarihine neler kazandırdığı gibi birçok bilgiden bahsedilecektir.

İpek Yolu Nedir?

İpek yolu, tarih boyunca kullanılan ticaret güzergahı olarak bilinir. Ticaret güzergahı olmasının yanı sıra farklı kültürlerin ve bu kültürel deneyimlerini aktaran bilgeler bu yolu takip etmiştir. Bu sebepler ile insanlık tarihi boyunca önemli bir yere sahip olmuştur. ​​İpek Yolu üzerinde taşınan ürünlerin en önemlisi olan ipekten ismini almıştır. Çinden alınan ipek ve baharatlar batıdaki ülkelere ve Avrupa’ya bu yol üzerinden ulaştırılmıştır. Bu ürünler aynı zamanda Batıdaki uluslararasında olan ilişkilerin düzenlenmesinde de önemli bir yere sahiptir. İpek yolu, Doğu kültürünün de batı ülkelerinde tanınmasına olanak sağlamıştır. Günümüzde medeniyetinin oluşmasında da önemli bir yeri vardır. Kısacası ipek yolu kanalı kullanılarak yapılan ipek, baharat, kağıt, porselen gibi ticari ürünler kıtalar arasında etkileşimin olmasına olanaklar sağlamıştır.

İpek Yolu Haritası Nedir?

İpek Yolu Haritası
İpek Yolu Haritası

İpek yolu haritası çizildiği zaman Eski Dünya olarak bilinmekte olan birçok bölgenin büyük kısmı etkilenmiştir. İpek yolu haritası Asya’nın en Doğusunda olan Çinden başlanıp, tüm Asya kıtasını ortadan bölüp, Orta Doğu ülkeli ile Anadolu ve Mısır topraklarından geçip, Akdenize ulaşmıştır. Akdeniz’den de Avrupa’ya varmış olan bir bölgeyi kapsamıştır. 

İpek Yolu Nerelerden Geçmektedir?

İpek yolu ile ilgili elde edilmiş olan ilk tarihi belgeler Roma ve Antik Yunan dönemlerinden kalmıştır. Bu tarihi belgelere göre İpek yolu güzergahı kuzey bölümünde bulunan rota günümüzdeki Rusya Federasyonunda bulunmakta olan Don Nehrinin ağzından başlar. Daha sonra ise kuzey yönüne doğru devam edip, Part İmparatorluğu sınırlarının içerisinde bulunan ve günümüzde de Türkmen Cumhuriyeti olarak bilinmekte olan bölgeden doğu yönüne doğru ilerler. İpek yolunun son bölümü ise Çinin batı tarafındaki Kansu kentinde bulunan Tanrı Dağlarının kuzey yönündeki kervan yolunu takip etmiştir. İpek Yolunun güney rotası ise Mezopotamya’dan, Antakya’dan başladığı düşünülür. Fakat bu bilgi kesin değildir. Çünkü ipek yolunun güney rotası ile ilgili kesin belgeler yoktur. Kurguya göre Mezopotamya’dan, Antakya’dan başlayıp, İran ve Afganistan’ın kuzeyin de kalan Pamir Ovasına ulaştığı düşünülmektedir. Batı yönüne giderken de Gaziantep ve Malatya illerinden geçip, İzmir, Trabzon, Sinop, Alanya ve Antalya gibi önemli limanlara ulaşarak, oralardan da Avrupa’ya geçildiği düşünülür. 

Üçüncü rota ise, Hindistan’ın kentlerinden birisi olan Baryzaga’ya ulaşmış olan deniz yolları ile kara yollarının değerlendirilmesi sonucu ortaya çıkmış olan rota olarak kabul edilir. İpek yolu hakkında bu üç rota verilmiştir. Fakat İpek yolunun kesin olarak başlangıç ve varış noktaları bilinmez. Bu rotalar ise birden bire ortaya atılmamıştır. Rotalar hakkında bilgiler edinilmesi yüzyıllar boyunca sürmüş ve tecrübeler edinilerek ortaya çıkarılmıştır.

İpek Yolunun Tarihçesi Nedir?

İpek yolu tarihi yaklaşık olarak 1500 yılı kapsamaktadır. Çok uzun süre alması ve çok geniş alanlardan geçmiş olan bir güzergah olmasından dolayı, çok sayıdaki devletin kurulmasına ve yıkılmasına tanık olmuştur. İpek yolu, farklı devletlerin egemenlikleri altına girerek vazifelerini yerine getirmiştir. Tarihte erken yollar olarak kabul edilmiştir. Güzergahların arasında bulunan devletlerin aralarında olan görüşmeler veya çatışmalar arttıktan sonra yeni bir döneme girdiği kabul edilmiştir. 5 ila 8. yüzyıllar arasında olan dönemde ise büyük imparatorlukların ortadan kalkmasına ve daha küçük devletlerin kurulması sonucu İpek yoluna bakış şekli ve ipek yolunun jeopolitik önemi değişmiştir. Bu jeopolitik önem ise sonraki yıllar da git gide azalmıştır. 13. yüzyılda Moğol istilasının olduğu dönemlerde ise önemi ve kullanımı artmıştır. Fakat Araplar tarafından yüksek vergiler uygulanması sonucunda çok fazla tercih edilmemiştir. 16. yüzyılda Portekizliler ile Çin arasında deniz yolu ile ticarete başlanması sonucu İpek yolunun önemi daha da azalmıştır. Yakın dönemler de ise petrol kaynakları ve eski ticaret yollarının turizm amacı ile kullanılması sonucunda ipek yolu tekrardan önem kazanmaya başlamıştır. 

İpek Yolunun Önemi Nedir?

İpek Yolunun en çok bilinen önemi, Doğu ile Batı kültürleri arasında bir köprü kurulmasına olanak sağlamasıdır. Böylece ipek yolu sayesinde Doğunun medeniyeti ile Batının uygarlığı ve ticareti gelişmiş olmuştur. Batı uygarlığı da bu sayede yeni ufuklara yelken açmayı başarmıştır. İpek yolunun bir başka önemi ise Hindistan ve Çinden gelmiş olan baharatlar ile Avrupa Mutfağı oluşmuştur. Yemen’den gelmiş olan kahve ile Batının damak zevki gelişmiştir. İpek yolu, Asya’yı Avrupa’ya bağlayan bir ticaret yolu olmasının yanı sıra, yüzyıllar boyunca o bölgede yaşamış olan kültürlerin, dinlerin ve ırkların da izlerini taşımı ve bir kültürel ve tarihsel zenginlik imkanı sunmuştur. Bu yol sayesinde felsefe, sanat, örf ve adetler, ahlak konuları hakkında bilgiler aktarılmıştır. Orta Asya Türk Cumhuriyetleri bağımsızlıklarını kazandıktan sonra, İpek yolu hem ticaret yolu olmuş, hem de tarihsel ve kültürel değerleri yeniden canlandırarak gündeme gelmiştir. Milattan önce Mısırlılar, daha sonra Romalılar, Çinlilerden ipek satın almaya başlamıştır. Bu ticaretin ulaşımı ise İpek yolu üzerinden kervanlar ile sağlanmıştır. İpek endüstrisi, çok eski çağlardan beri birçok milletin hayatında önemli yere sahip olmuştur. Kısacası, ipek yolu sayesinde ticaret giderek gelişmiş, ekonomik anlamda birçok iş bu ticaret yolu üzerinden gerçekleşmiştir. İpek yolu üzerinden gerçekleşmiş olan ticaretler sayesinde Hun imparatorluğunun başkenti, Batılı seyyahlar ve batıdan gelmiş olan lüks mallar ile dolup taşmıştır. 

İpek Yolunun Özellikleri Nelerdir?

İpek yolu insanlar tarafından yapılmış olan bir yol değildir. Bu yol doğa ve iklimin vadi yatakları sayesinde kervanların konaklamalarını sağlayacak vahalardan oluşmuştur. Zaman geçtikçe yolun üzerinde şehirler gelişmiştir. Bu yol sayesinde doğu batı kültürü yayılmıştır.

İpek yolu birçok Türk uygarlığının ekonomik kaynağı olmayı başarmıştır. Bu uygarlıklardan bazıları şu şekildedir; Venedik/İtalya, Roma, Kedah, Ligor, Langkasuka, Malacca, Pan Pan, Chi Tu, Funan, Pasai, Perlak, Vijaya, Hoi An, Khmer, Srivijayadır.

Be the first to comment

Bir Cevap Yazın