EREZYON NEDİR, NASIL OLUŞUR, KORUNMA YOLLARI NELERDİR?

Erezyon Nedir?
Erezyon Nedir?

Yeryüzünde toprak, su ve bitki örtüsü arasında doğal bir denge olayı bulunmaktadır. Erozyon ile birlikte bu doğal denge bozulmaktadır. Bu doğal dengenin bozulması iki şekilde gerçekleşir. Birincisi doğadaki dış etkenlerle oluşan doğal erozyondur; bu erozyon insanlık ve doğa için tehlikeli boyutlarda değildir. İkincisi ise insanların doğal dengeyi bozarak meydana getirdiği erozyondur. Bu erozyon insanlık ve doğa için oldukça zarar verici özelliktedir. Doğal erozyon yavaş gerçekleşirken insanların neden olduğu erozyonun etkileri oldukça hızlı bir şekilde gerçekleşir. Türkiye erozyonun gerçekleştiği ülkeler arasında ilk sıralarda yer almaktadır. Erozyon hakkında merak ettiğiniz her şey bu makalede derlenmiştir.

Erozyon Nedir, Erozyon Nasıl Oluşur?

Erozyon Nasıl Oluşur?
Erozyon Nasıl Oluşur?

Erozyon, toprağın rüzgar, su ve çığ gibi faktörlerle aşındırılarak taşınması ve sürüklenmesi olayıdır. Yeryüzünde bu üç öge her zaman atmosfer ile temas halindedir. Dolayısıyla bu temas aşamasında sürekli olarak bir aşınma olayı gerçekleşir. Oluşan bu aşınma olayına doğal erozyon adı verilir. Erozyon, yeryüzünde doğal dengenin bozulmasına neden olur. Doğal denge bozduğundan bir süre sonra erozyonun hızı da artar ve gittikçe yayılır. Doğal erozyonun sonucunda doğada bulunan canlılar doğada bulunan dengeyi korumaya devam eder. Ancak doğal erozyonun haricinde insanların müdahaleleri sonucunda oluşan erozyonda doğal denge hızla bozulur ve doğada yaşayan canlılarda bu durumdan zarar görür.

Erozyon Çeşitleri Nelerdir?

  • Su erozyonu
  • Rüzgar erozyonu
  • Çığ erozyonu
  • Yer çekimi erozyonu
  • Buzul erozyonu

Erozyona Neden Olan Faktörler Nelerdir?

Erozyonun oluşmasının birçok nedeni bulunmaktadır. Bunlardan en önemlileri;

  • Arazinin Aşırı Engebeli Olması: Eğimi fazla olan arazilerde sağanak şeklindeki yağışlar yüzünden toprak kolay sürüklenir.
  • Bitki Örtüsünün Tahrip Olması: Orman yangınları, ağaçların bilinçsiz kesimi ve meraların aşırı otlatılması doğal dengenin bozulmasına neden olmaktadır.
  • İklimin Etkileri: Aşırı yağışlar sonrasında meydana gelen sel ve su taşkınları zayıf bitki örtüsüne sahip alanlarda toprağın süpürülmesine neden olmaktadır.
  • Ana Kaya ve Toprağın Etkileri: Bitki örtüsünden yoksun araziler ana kayanın fiziksel ve kimyasal özellikleri ile kolay aşınırlar.
  • Arazilerin Yanlış Kullanılması: Arazilerin eğim yönünde sürülmesi ve anız örtüsünün yakılması doğal dengeyi bozmaktadır.

Erozyondan Korunma Yöntemleri Nelerdir?

Erozyondan Korunma Yöntemleri
Erozyondan Korunma Yöntemleri

Erozyon doğadaki sürtünme ve temaslarla meydana gelen doğal bir sorun olsa da bu felaketin etkileri alınacak bazı önlemler sayesinde en aza indirgenebilir veya yeni oluşacak felaketler önlenebilir. Bunun için;

  • Doğal dengenin korunabilmesi için bitki örtüsü korunmalıdır.
  • Erozyon nedir konusunda insanlar bilinçlendirilmeli; erozyonla mücadele konusunda eğimler verilmelidir.
  • Ormanlar korunmalı, tahrip edilmemelidir.
  • Mera ve otlakların aşırı kullanımı önlenmeli, halk bu konuda bilinçlendirilmelidir.
  • Mera hayvancılığının yerine ahır hayvancılığı özendirilmeli ve bu konuda halka destek verilmelidir.
  • Rüzgârın neden olduğu erozyonları önlemek için, etkili olduğu alanlarda rüzgârı kesici engeller yapılmalıdır.
  • Sel ve su taşkınlarının neden olduğu erozyonlar için baraj ve göllerin su toplama alanları ağaçlandırılmalıdır.
  • Tarım arazileri eğime paralel olarak değil, eğime dik olarak sürülmelidir.
  • Tarım arazilerinde nöbetleşe ekim yaygınlaştırılmalıdır.
  • Nadasa bırakılan tarım alanları azaltılmalıdır.
  • Aşırı eğimli alanlar fazla işlenmemelidir.
  • Akarsuların yatakları ıslah edilmelidir.
  • Erozyona uğrayan ve doğal dengesi bozulan alanlar için erozyon nasıl oluşur konusunda bilimsel çalışmalar yapılarak bu alanlarda tekrar ağaçlandırma çalışmaları yapılmalıdır.
  • Erozyon konusunda okullarda müfredata uygulamalı dersler konulmalıdır.
  • Halk tarımsal faaliyetler konusunda bilinçlendirilmeli ve devlet tarafından desteklenmelidir.
  • Doğayı koruma amacı ile kurulan vakıf ve dernekler desteklenmeli ve bu tarz yeni oluşumların kurulması teşvik edilmelidir.
  • Halkın ve özellikle genç yaşta olan bireylerin doğayı koruma amacı ile kurulan dernek ve vakıf gibi kuruluşlarda yer alması ve aktif olarak görev alması sağlanmalıdır.

Erezyon Nedir ile İlgili Video

Be the first to comment

Bir Cevap Yazın