BİLGİ NEDİR, NE DEMEKTİR, ÇEŞİTLERİ NELERDİR?

Bilgi Nedir?
Bilgi Nedir?

İnsanın karşısındaki olgu ve olaylarla kurduğu anlama ve algılama süreçlerinde elde ettiği diyalektik ürüne bilgi denir. Bilginin birçok çeşidi bulunduğu gibi onları elde etme yöntemlerine göre de değişiklik arz etmektedir. Bilgi toplumunun önemli bir noktaya taşınması ile birlikte enformasyon çağı da başlamıştır.

Bilgi Nedir?

Birçok filozof, düşünür ve toplum bilimcinin sürekli olarak münazara ettiği bilgi nedir sorusunun günümüzde birçok alternatif yanıtı bulunmaktadır. Bilgi, en ham haliyle insanın öğrendiklerinin toplamı olup kişiden kişiye değişen özellikleri de mevcuttur. İlkesel, toplumsal ve bireysel gibi genel ayrımlar söz konusudur. Günümüzde aydınlanmacı hareketlerinin sonucunda bilgi çağı ya da bilgi toplumu adı verilen bir evreye girilmiştir.

Bilgi Toplumu Nedir?

Orta Çağa ”sezgi çağı”, Yeni Çağa ”sanayi çağı” diyen sosyologlar içinde bulunduğumuz Yakın Çap için Bilgi çağı nosyonunu kullanmaktadır. Bu kavrama göre bilgi çekirdeğinin etrafında kümelenmiş sosyo- kültürel yapıların pragmatik ve interaktif çabalarının ve alışverişlerinin tümü bilgi çağının çekirdeğini oluşturmaktadır. Günümüzde bilginin altın kadar değerli olduğu varsayımına dayanmaktadır. Sezginin yerine enformasyon, metafiziğin yerine fizik bilimi almıştır. Her üretimin bilgi ışığı altında cereyan ettiği, düşünce güçlerinin önem kazandığı 21. yüzyıl da bu nosyonu en fazla tetikleyen toplumsal güç teknoloji ve bilişim olarak görülmektedir. Teknolojinin ve kitle iletişim aygıtlarının her birey tarafından özgürce kullanıldığı 21. yüzyılda ”bilgi erişim hakkı” her yurttaşın anayasal haklarından biri olarak görülmektedir. Buna göre bir kişinin istediği bir konuda istediği kadar bilgilere ulaşma ve onları yayma hakkı bulunmaktadır. Bilgi çağının temel dinamiklerini internet, kütüphaneler, kitap evleri, araştırma enstitüleri, okullar ve fakülteler oluşturmaktadır.

Gündelik Bilgi ve Özellikleri Nedir?

Bilgi çeşitlerinin başında gündelik bilgi gelmektedir. Gün içerisinde yaşanan olaylar ve rastlanılan olgular karşısında edinilen ve tecrübeye dayalı olan bilgilerin tümüne dayanır. Herhangi bir bilimsel geçerliliği olmayan bu bilgiler tamamen kişisel mefhumlara dayalıdır. Kişinin anılarından, tecrübelerinden oluşur. Bilinç ile belleğin kişisel hesapta meydana getirdiği ve kişinin ana karakterini oluşturan bilgi parçacıklarının tümü gündelik bilgi sistemini oluşturur.

Pragmatik Bilgi ve Özellikleri Nedir?

Belli bir amaca ilerlemek için ana izlek birimlerini oluşturan davranışsal ve amaca yönelik bilgilere pragmatik bilgi denmektedir. Pragmatik sözcüğünün kelime anlamı yarar, yararcılıktır. Buna göre bir sonuca varmak, bir hedefe varmak için sistemli bir şekilde öğrenilen bilgilerin tümüne işaret eder. Örneğin bir yemek yapımında kullanılan malzemelerin öğrenilmesi bu bilgi çeşidine örnektir. Meslek içi kullanım kılavuzlarında ve yapım aşamalarında sistemli ve başkalarına aktarılabilen bilgiler ışığında pragmatik bilgi toplumların ilerlemesine, bireylerin daha sosyal birer varlık olmalarına ve hedeflenen süreçlerde üretimlerin gerçekleşmesine olanak tanımaktadır.

Bilgi Felsefesi Nedir ve Türleri Nelerdir?

Felsefenin genel düşünsel boyutunda iki tür bilgi türü mevcuttur. Bunlardan ilki olguculuk bilgi kuşağıdır. Bir diğer adı da rasyonalizm olarak lanse edilmektedir. Savunucuları Sokrates, Platon ve Aristotales gibi antik Yunan filozoflarıdır. Bu felsefe türüne göre kişinin bilgiye erişimi doğuştan gelmektedir. Doğan bir bebek her şeyi bilmesine rağmen bu bilgileri gündelik hayata geçirmek için bunları hatırlamak zorundadır. Tarihten aktarılan bir örnek ile Sokrates hiçbir matematik bilgisi olmayan bir köylüye en zor matematik problemlerini olguculuk sistemi ile çözdürmeyi başarmıştır. Bu akıma karşı olarak doğan bilgi kuşağı ise ampirizm olarak nitelendirilmektedir. Bu bilgi kaynağına göre insan doğduğunda hiçbir şey bilmemektedir. Buna ”tabula rasa” adı verilir. Boş levha adı verilir. İnsanın zihni doğduğunda boştur. Ancak deneyim süreçleri sonucunda öğrenilebilir. Bir kişi yeni dünyaya geldiğinde ateşin yaktığını bilmez. Ancak başkaların öğretmesiyle ya da kendi elinin yanmasıyla bu bilgiye erişir. Ampirizm ve pozitivizm bilgi felsefesinin temel noktalarını oluşturmakta ve etkileri günümüze kadar sürmüş durumdadır.

Bilimsel Bilgi Nedir?

Bilimsel bilgi, gündelik bilginin tam karşısında yer alan kanıtlanabilir, sınanabilir bilgi ölçekleridir. Deneyler sonucu bir bilginin geçerli olup olmadığı test edilebilir. Bir diğer adı da matematiksel bilgidir. Matematikse sağlama yöntemi mevcuttur. Mutlak sonuç ilişkisi içerisinde sonuca dayalı, aklın ışığında geliştirilmiş evrensel bilgi kuşaklarıdır. Kişisel hiçbir iz ve alt yapı bulundurmaz. Günümüz sınırları içerisinde ilaç, sanayi, üretim gibi alanlarda ortaya çıkarılan yeni ürünler ve bulunan icatlar bilimsel bilginin ortaya çıkarılmasından doğar.

Bilgiye Erişim Kaynakları Nelerdir?

Bilgiye erişim kaynakları çağdan çağa değişen temel yaptırımlar üzerine kuruludur. İlk ve orta çağlarda bilginin mutlak kaynağı sezgi ve metafizik ögelerdir. Ancak yeni ve yakın çağlar ile birlikte bilgiye erişim noktaları daha rasyonel ve akılcı bir pozisyona evrilmiştir. Bugün bilgiye erişim okumak, izlemek, incelemek gibi ana insani eylemlerin sonucunda karşılık vermektedir. Aynı zamanda mutlak ve gerçek bilgi kavramı 19. yüzyıl ile birlikte doğmuştur. Gerçek ve işe yarar bilgiye ulaşmak için araştırma yöntemleri geliştirilmiş ve bugünkü teknolojik bilgi çağına girilmiştir.

Be the first to comment

Bir Cevap Yazın